Hetzelfde Anders

Home

Hetzelfde Anders

Wie wij zijn

Wat wij doen

Cursussen

Workshops
&
Lezingen

Leesgroepen

Schrijfhulp

Contact

IS is niets nieuws onder de zon

Door Milou Rabelink

islamicHet is gek wat een klein filmpje met je kan doen. Vijf minuten en één seconde. Ik heb veel kattenfilmpjes gezien die langer duurden. Maar alle Youtube filmpjes bij elkaar hebben niet dezelfde indruk op mij gemaakt als deze film, geproduceerd door al Hayat Mediacenter. Mediacenter, het klinkt alsof er een imperium van felgekleurde lampen, hoge gebouwen en rode lopers achter deze organisatie schuilt, maar niets is minder waar. Het is een organisatie die met behulp van Hollywood-achtige effecten de meest gruwelijke daden weergeeft. Voor eenieder die in het afgelopen jaar de krant opengeslagen heeft is het wellicht overbodig te melden, maar achter dit mediacenter dat gruwelijke daden weergeeft, schuilt een nog angstaanjagendere organisatie: de Islamitische Staat (IS).

De terreurgroep heeft, wellicht in tegenstelling tot haar voorgangers, een effectieve manier gevonden om onze aandacht te trekken. De massale snelheid waarmee de media overspoeld wordt door IS is onvoorstelbaar. Maar hoe komt het dat we met zijn allen gegrepen worden door de filmpjes en uitspraken van IS? Waarom zijn we hierdoor gefascineerd?

Zijnde het favoriete thema van de Westerse filmindustrie, is het wellicht vanzelfsprekend dat de actie en wreedheden van IS wereldwijde aandacht krijgen. De invloed van het Westerse Hollywood zien we dan ook terug in meerdere filmpjes. Zo ook in het filmpje van de executie van een Jordaanse piloot. Eerst worden beelden getoond waar hij door de door hem gebombardeerde stad loopt, vergezeld van een voice-over waarin hij bekent inwoners van de stad vermoord te hebben. Vervolgens zien we de piloot in een kooi staan, zijn oranje overall bekleed met een brandbaar goedje. Naar de kooi toe loopt een spoor van brandbaar materiaal. Ik denk dat dit genoeg beschrijving is om je het eind van de executie voor te stellen. Het gebruik van voice-overs en vele close-ups zien we duidelijk terug in de Westerse filmwereld. Om nog maar te zwijgen over het brandbare spoor wat leidt naar het uiteindelijke doelwit; dat is natuurlijk een beeld wat in veel bekende actiefilms voorkomt.

De beelden zijn dus herkenbaar voor ons, film geobsedeerd Westers volk. Deze herkenbaarheid is ook meteen een punt van kritiek van de kant van IS. Het is een spotten met onze manier van vermaak, waarbij het ‘leuk’ is zolang het leed niet echt is. Ik denk dat dit de reden is waarom de filmpjes van IS een dermate grote indruk op ons maken. Ze gebruiken beelden die wij ‘herkennen’ om ons te raken. Het lijkt ons wakker te schudden uit de Hollywood-wereld waar alles vermaak, plezier en nep is, en laat ons realiseren hoe erg de gruweldaden uit de films zijn wanneer het gaat om echte mensen, en geen acteurs.

In mijn ogen is het mediagebruik van IS echter het enige grote verschil met andere soortgelijke terreurgroepen. Maar het is een verschil met verstrekkende gevolgen. Door de media slim in te zetten, weten ze ontelbaar veel mensen te bereiken en – nog veel erger – te enthousiasmeren. Ze willen het Westerse volk bereiken, en doen dit op een Westerse manier. De filmpjes, en de door hen uitgebrachte glossy Dabiq zijn gesproken en geschreven in het Engels, iets wat we niet zo sterk terugzien bij een groep als Al-Qaida.

Kortom, IS is niets nieuws onder de zon. Het zijn de middelen die ze gebruiken die ervoor zorgen dat we zo geraakt worden door hun acties. Ze spelen in op onze Westerse cultuur, door middel van Hollywood-achtige filmpjes, een glimmende glossy en Engels taalgebruik. We voelen ons aangevallen, niet door de dreiging die IS daadwerkelijk voor ons is, maar we vrezen de manier waarop IS ons wereldbeeld binnendringt.